پایان کار معمار سیاست خارجی اردوغان

دنیای اقتصاد: احمد داوود اوغلو، نخست‌وزیر سابق ترکیه، اعلام کرد که «حزب آینده» خود را منحل و از سیاست حزبی کناره‌گیری می‌کند.

شاخص بیگ‌مک؛ آینه ارزش پول‌ها

در خزانه‌ای در نزدیکی پاریس، استوانه‌ای کوچک از آلیاژ پلاتین و ایریدیوم نگهداری می‌شود که نزدیک به یک قرن معیار رسمی سنجش کیلوگرم بود. این قطعه که به «لوگراند کی» معروف است، استانداردی جهانی برای اندازه‌گیری وزن فراهم می‌کرد. اما جهان هیچ‌گاه معیاری به همان اندازه ساده و قابل فهم برای سنجش ارزش واقعی پول‌ها و قدرت خرید ارزها نداشته است. اکونومیست معتقد است یکی از بهترین گزینه‌ها برای چنین مقایسه‌ای، نه یک ابزار پیچیده اقتصادی، بلکه یک همبرگر است؛ بیگ‌مک مک‌دونالد.

فوتبال در معامله بزرگ

فوتبال سال‌هاست که از یک ورزش محبوب به صنعتی چند‌میلیارد دلاری تبدیل شده است. اکنون فدراسیون بین‌المللی فوتبال (فیفا) قصد دارد با فروش بخشی از فعالیت‌های تجاری خود به سرمایه‌گذاران خصوصی، منابع مالی تازه‌ای جذب کند. این طرح که می‌تواند بیش از 4‌میلیارد دلار سرمایه وارد ساختار مالی فیفا کند، با واکنش‌های تند نهادهای فوتبالی و برخی سیاستمداران روبه‌رو شده است. منتقدان هشدار می‌دهند که ورود سرمایه‌گذاران مالی ممکن است توازن میان منافع اقتصادی و ارزش‌های ورزشی را بر هم بزند.

دام توسعه در دهه 50

جهش درآمدهای نفتی در دهه50، به‌دلیل بی‌توجهی به ظرفیت جذب اقتصاد و بلندپروازی سیاستگذاران، به‌جای توسعه به بیماری هلندی، تورم و در نهایت بحران‌های شدید سیاسی و اقتصادی انجامید. «تجارت فردا» در پرونده ویژه این هفته خود دلایل این رخداد را بررسی کرده است.

زنگ خطر برای اشتغال صنعتی

خروج حدود ۶۳۰هزار نفر از اشتغال صنعتی، زنگ خطر تولید را به صدا درآورده است. همزمان با این کوچ اجباری، سهم اشتغال صنعت نسبت به سایر رشته‌فعالیت‌های اقتصادی کاهش یافته است. کارشناسان معتقدند رکود فرسایشی، ناترازی انرژی و افزایش نااطمینانی، توان جذب نیروی کار را کاهش داده‌ است.

تناقض در اقتصاد آمریکا

کاهش رشد اقتصادی معمولا به‌عنوان نخستین نشانه ضعف یک اقتصاد تفسیر می‌شود، اما آمارهای جدید آمریکا روایت متفاوتی را پیش روی تحلیلگران قرار داده است. درحالی‌که رشد تولید ناخالص داخلی در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ کمتر از انتظار بوده، مصرف خانوارها همچنان قدرت خود را حفظ کرده و بازارهای مالی نیز واکنش نگران‌کننده‌ای به این آمار نشان نداده‌اند. همین تفاوت میان شاخص‌های کلان، این پرسش را مطرح کرده که آیا اقتصاد آمریکا واقعا در حال از دست دادن شتاب است یا تنها با یک افت موقتی روبه‌رو شده است.

نسخه کامل شماره امروز روزنامه «دنیای‌ اقتصاد» را اینجا بخوانید

سبقت سهام کوچک از بزرگان بازار

بورس تهران هفته گذشته را با بازگشت رونق به معاملات پشت سر گذاشت؛ رونقی که نه ‌تنها در رشد شاخص‌ها، بلکه در تداوم ورود سرمایه‌های حقیقی و حفظ ارزش بالای معاملات نیز نمود یافت. شاخص کل پس از دو هفته افت متوالی افت، بار دیگر به کانال 5‌میلیون واحدی بازگشت و شاخص هموزن نیز با ثبت یک رکورد تاریخی، تصویری متفاوت از وضعیت بازار ارایه داد.

پارادوکس نروژی؛ از نفرین منابع به نفرین رفاه

برای دهه‌ها، اقتصاددانان درباره یک معمای قدیمی صحبت می‌کردند: چرا بسیاری از کشورهای سرشار از منابع طبیعی، عملکرد اقتصادی ضعیف‌تری نسبت به کشورهای فاقد این منابع دارند؟ پاسخ این معما در مفهومی به نام «نفرین منابع» (Resource Curse) خلاصه می‌شد؛ پدیده‌ای که در آن درآمدهای سرشار نفت، گاز یا مواد معدنی به‌جای آنکه موتور توسعه باشند، به مانعی برای اصلاحات، تولید و شکل‌گیری نهادهای کارآمد تبدیل می‌شوند.

سوخت در‌ چین باز هم‌ گران شد

دنیای اقتصاد: چین از امروز شنبه اول ماه اوت بار دیگر سقف قیمت خرده‌فروشی بنزین و گازوییل را افزایش داد؛ تصمیمی که نشان می‌دهد موج گرانی نفت ناشی از تنش‌های خاورمیانه، پس از عبور از بازار جهانی، اکنون به بازار مصرف بزرگ‌ترین واردکننده نفت جهان نیز رسیده است. بر اساس اعلام کمیسیون توسعه و اصلاحات ملی چین، سقف قیمت بنزین ۶۸۵ یوآن و گازوییل ۶۵۵ یوآن در هر تن افزایش خواهد یافت؛ دومین افزایش قیمت سوخت در کمتر از یک ماه. در نتیجه، قیمت‌های رسمی سوخت چین نسبت به آخرین سطح پیش از آغاز جنگ آمریکا علیه ایران، حدود ۱۴ تا ۱۵درصد بالاتر رفته است.

ابهام در سیاست پولی فدرال‌رزرو

بانک‌های مرکزی در سال‌های اخیر تلاش کرده‌اند با ارایه چشم‌اندازی روشن از سیاست‌های آینده، از شوک‌های غیرضروری در بازارهای مالی جلوگیری کنند. اما اکنون به نظر می‌رسد فدرال‌رزرو آمریکا در مسیر متفاوتی گام برداشته است. کوین وارش، رییس جدید این نهاد، معتقد است بازارها باید کمتر به پیام‌های بانک مرکزی وابسته باشند و بیشتر بر داده‌های واقعی اقتصاد تمرکز کنند. این تغییر رویکرد، بحث گسترده‌ای را میان اقتصاددانان و فعالان بازارهای مالی برانگیخته و بسیاری آن را نه نشانه‌ای از استقلال بیشتر بازار، بلکه عاملی برای افزایش ابهام می‌دانند.

خیز نظامی ریاض برای کنترل دریای سرخ

دنیای‌اقتصاد: عربستان سعودی روز پنج‌شنبه از طرح‌ ایتلاف دفاع دریایی چندملیتی با هدف محافظت از مسیرهای بین‌المللی کشتیرانی و تامین انرژی در منطقه دریای سرخ (پس از حملات حوثی‌ها) رونمایی کرد. رویترز در گزارشی نوشت، وزارت دفاع عربستان اعلام کرد نمایندگانی از 43 کشور و اتحادیه اروپا در یک نشست بین‌المللی شرکت کرده و در مورد ایتلاف پیشنهادی (از جمله عربستان به‌عنوان کشور بنیان‌گذار و میزبان مقر آن) بحث و گفت‌وگو کردند.

پاتک اقتصادی ‌هاوانا به تحریم‌های واشنگتن

دنیای‌ اقتصاد: از زمانی که گروهی از شورشیان به رهبری فیدل کاسترو در سال1959 دیکتاتور کوبا را برکنار کردند، مشخصه کشور همواره سرپیچی از همسایه بسیار بزرگ‌تر خود بوده است. اما کارزار فعلی ایالات متحده علیه کوبا شدیدترین کارزار در نیم قرن اخیر بوده و دولت کوبا را تا آستانه فروپاشی پیش برده است.

شکاف در سپر انرژی‌ اروپا

دنیای‌اقتصاد: ذخایر گاز، رقابت بر سر LNG، جنگ اوکراین و بحران خاورمیانه؛ چهار عاملی که امنیت انرژی اروپا را پیش از آغاز فصل سرما شکننده‌تر از همیشه کرده‌اند. در حالی‌که تنها چند ماه تا آغاز فصل سرما در اروپا باقی مانده، بازار انرژی این قاره بار دیگر وارد مرحله‌ای حساس شده؛ اما این بار نه به‌دلیل قطع ناگهانی گاز روسیه، بلکه به علت همزمانی چند بحران که سپرهای امنیت انرژی اروپا را یکی پس از دیگری تضعیف کرده‌اند.

دور باطل قیمت‌گذاری بنزین

بحث اصلاح قیمت بنزین در ایران، فراتر از تعیین نرخی تازه، به آزمونی جدی برای مهار ناترازی انرژی، کنترل مصرف و مدیریت تورم بدل شده است. سیاست چندنرخی می‌تواند شوک لحظه‌ای را تعدیل کند؛ اما مهار انتظارات تورمی در گرو اصلاح تدریجی، شفافیت سیاستگذاری، توسعه زیرساخت CNG و ارتقای بهره‌وری مصرف است. سه صاحب‌نظر اقتصادی در پاسخ به «دنیای‌اقتصاد» مساله بحث‌برانگیز اصلاح قیمت حامل‌های انرژی را بررسی کردند. یک‌بار دیگر بحث اصلاح شیوه توزیع و قیمت‌گذاری بنزین در کانون توجه قرار گرفته و به‌نظر می‌رسد که ناترازی حامل‌های انرژی در ایران تبدیل به یکی از تنگناهای سیاستگذاری شده است. دولت تغییر نرخ سوم بنزین را با استناد به فاصله قابل‌توجه میان هزینه تولید و قیمت فروش بنزین در دست بررسی دارد؛ اما اقتصاددانان معتقدند ریشه اصلی بحران در تداوم مداخلات دولت و قیمت‌گذاری دستوری نهفته است. به باور آنها، تجربه چند دهه گذشته نشان داده است که اداره دولتی بازار انرژی به بهبود کارآیی منجر نمی‌شود و توامان با تشدید ناترازی سبب افزایش مصرف، کاهش انگیزه سرمایه‌گذاری و اتلاف منابع می‌شود.

مشکل بنزین کجاست؟

دنیای اقتصاد؛ برنامه «تیتر فردا» با اجرای صبا نوبری، هرشب ساعت ۲۲ به مرور مهم‌ترین گزارش‌های روزنامه فردا می‌پردازد.

هجوم برندهای چینی به قلب صنعت خودروی اروپا

دنیای اقتصاد: صنعت خودرو وارد مرحله تازه‌ای شده است. داده‌ها نشان می‌دهد خودروسازان چینی در حال افزایش سهم خود از بازار اروپا هستند؛ اما این بار رقابت فقط بر سر قیمت نیست. فناوری، نرم‌افزار، خودروهای هوشمند و تجربه کاربری به مهم‌ترین میدان رقابت تبدیل شده‌اند و برندهایی مانند شیایومی، اکس‌پنگ و لی آتو با برنامه‌های بلندمدت، به‌دنبال تثبیت جایگاه خود در بازار اروپا هستند.

نقشه فیفا برای اقتصاد فوتبال چیست؟

دنیای اقتصاد: ایلان ماسک، میلیاردر آمریکایی به‌تازگی در گفت‌وگویی با اکونومیست، تاکید کرده که جبهه‌ای به نام «راست افراطی» وجود ندارد و صرفا برچسب‌زنی از سوی رسانه‌ها به شمار می‌آید.

سقوط اعتبارگذرنامه آمریکایی به رتبه دهم جهان

دنیای اقتصاد: سقوط اعتبارگذرنامه آمریکایی به رتبه دهم جهان. این پایین‌ترین رتبه واشنگتن در یک دهه گذشته و از سال ۲۰۱۶ به شمار می‌رود. بر اساس شاخص جهانی هنلی که دسترسی بدون ویزای ۱۹۹ گذرنامه به ۲۲۷مقصد جهان را مقایسه می‌کند، اکنون مسافران بیش از سی کشور جهان آزادی عمل بیشتری نسبت به آمریکایی‌ها دارند. در این فهرست سنگاپور در رتبه نخست ایستاده و ژاپن در کنار کره جنوبی و امارات متحده عربی جایگاه دوم را در اختیار دارند و پاسپورت آمریکا نیز با ایسلند در رده دهم شریک شده است.

کام شیرین شرکت های نفتی از تلخی جنگ

دنیای اقتصاد: غول‌های نفت و گاز آمریکا در سایه درگیری‌ها میان ایالات متحده و ایران که به اختلال در زنجیره تامین انرژی و افزایش قیمت سوخت در سراسر جهان منجر شده است سودهای نجومی به جیب زده‌اند.با محدود شدن عرضه جهانی بهای نفت خام برنت به عنوان شاخص بین‌المللی در ماه‌های بهار از حدود ۷۰ دلار به بیش از ۱۰۰ دلار در هر بشکه جهش کرد و حتی در مقطعی رکورد ۱۲۶ دلار را نیز به ثبت رساند.