پیامد اجتماعی فقر و تورم

شرایط اقتصادی یکی از عوامل موثر بر بروز جرایم و آسیب‌های اجتماعی است؛ هرچند نمی‌توان تمامی بزهکاری‌ها را به متغیرهای اقتصادی نسبت داد. شواهد پژوهشی نشان می‌دهد شوک‌هایی مانند تورم، رکود، بیکاری و نابرابری درآمدی، از طریق کاهش قدرت خرید، افزایش فشار روانی و تضعیف انسجام اجتماعی با افزایش سرقت، قتل و خودکشی ارتباط دارند. در ایران، پژوهشی درباره سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۱ نشان می‌دهد همزمان با افزایش تورم، تعداد سرقت‌های ثبت‌شده نیز رشد کرده است. همچنین بررسی داده‌های سال‌های ۱۳۹۱ تا ۱۴۰۳ نشان می‌دهد همبستگی نرخ دستگیرشدگان سرقت با تورم 0.68 و با نرخ فقر 0.62 بوده است. در مورد قتل نیز همبستگی با تورم 0.72 و با فقر 0.78 گزارش شده است. این ارقام به‌تنهایی رابطه علّی را اثبات نمی‌کنند؛ اما از وجود ارتباط میان شرایط اقتصادی و آسیب‌های اجتماعی حکایت دارند. مطالعات بین‌المللی نیز نشان می‌دهند تورم و نابرابری اقتصادی می‌توانند با افزایش جرایم خشن، به‌ویژه قتل، همراه باشند. این اثر در مناطق محروم، دارای فقر و بیکاری بالا و زیرساخت‌های ضعیف، شدیدتر بوده است. در حوزه خودکشی نیز پژوهش‌های انجام‌شده نشان می‌دهند متغیرهایی مانند بیکاری و تورم با نرخ خودکشی، به‌ویژه در گروه‌های سنی بالای ۴۰سال ارتباط دارند. در ایران نیز، بررسی سال‌های 1391 تا 1403 نشان می‌دهد همبستگی نرخ خودکشی با تورم 0.65 و با نرخ فقر 0.86 بوده است. مقابله پایدار با آسیب‌های اجتماعی تنها از مسیر سیاست‌های انتظامی و قضایی امکان‌پذیر نیست و بهبود شرایط اقتصادی نیز اهمیت دارد. مهار تورم، کنترل رشد نقدینگی، اصلاح نظام بانکی، تقویت رشد اقتصادی و کاهش فقر می‌تواند از فشارهای اقتصادی موثر بر بروز آسیب‌های اجتماعی بکاهد. در شرایطی که اقتصاد ایران در دهه ۱۳۹۰ رشد متوسطی نزدیک به صفر داشته و در بهار امسال نیز منفی 10.1درصد بوده، رفع موانع رشد همچون تحریم‌ها به یکی از الزامات مهم سیاستگذاری اقتصادی و اجتماعی تبدیل شده است.

رکوردهای ریالی بورس زیر ذره‌بین دلار

ارزش معاملات بازار سهام در سال جاری به سطوحی رسیده است که از منظر ریالی در زمره بالاترین ارقام ثبت‌شده در تاریخ بورس تهران قرار می‌گیرد؛ با این حال، تغییر واحد سنجش از ریال به دلار، تصویر متفاوتی از میزان رونق معاملات ارایه می‌کند. در شرایطی که تمامی ۱۰رکورد برتر ارزش معاملات خرد از منظر ریالی در سال جاری ثبت شده‌اند، بررسی ارزش دلاری معاملات نشان می‌دهد تمامی رکوردهای تاریخی این متغیر به سال۱۳۹۹ تعلق دارند. این تفاوت را می‌توان تا حد زیادی ناشی از کاهش ارزش پول ملی و افزایش سطح اسمی قیمت‌ها در اقتصاد ایران دانست؛ عواملی که باعث شده‌اند ارقام ریالی معاملات با گذشت زمان بزرگ‌تر شوند. بر همین اساس، مقایسه ارزش معاملات در مقیاس دلاری نشان می‌دهد که ارقام دلاری ارزش معاملات کنونی بازار، اختلاف فاحشی با ارقام ثبت‌شده با اوج سال 99 دارند.

ترافیک تهران کجا رفت؟

طی روزهای گذشته از شروع پاییز، ترافیک تهران برخلاف سال‌های گذشته افزایش محسوسی نداشته است. این در حالی است که آغاز سال تحصیلی همیشه باعث افزایش دست‌کم 15 تا 30درصدی «ترددهای درون‌شهری در پایتخت» می‌شود. بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» درباره علت عدم انعکاس «رشد سفرهای پاییزی» در «حجم ترافیک خیابان‌ها» نشان می‌دهد، بخشی از خانوارهای دارای فرزند محصل برای «کنترل هزینه‌های زندگی در شرایط تورمی»، استفاده از سرویس مدارس و رفت‌وآمد با خودروی‌شخصی را محدود کرده‌اند.

اقتصاد چرخشی در مسیر تولید

پسماند در حال تبدیل شدن به بخشی از معادله تامین مواد اولیه صنایع است. محدودیت واردات، دشواری دسترسی به ارز و نوسان هزینه‌ها، اهمیت مواد بازیافتی را افزایش داده است. با این حال، ضعف تفکیک و جمع‌آوری، کمبود خوراک، استانداردهای ناکافی و سامان‌نیافتگی بازار، مانع بازگشت مواد به تولید است. کارشناسان تاکید دارند مساله اصلی ظرفیت بازیافت نیست، بلکه اتصال حلقه‌های زنجیره اهمیت دارد. تقویت تفکیک از مبدا، استانداردگذاری و شفافیت آماری می‌تواند هزینه تامین را کاهش دهد و در کنار گشایش مسیر‌های واردات، به‌عنوان ابزاری برای افزایش تاب‌آوری عمل کند.

رونق میکرودرام با «انسان دیجیتـال»

وقتی مرزهای اقتصاد تصویر فرومی‌ریزد، معادلات دیرپای زنجیره ارزش در صنعت سینما و رسانه نیز نیازمند بازتعریف می‌شوند. گزارش‌های اخیر رویترز از تکانه‌های جدی در صنعت درام‌سازی چین پرده برمی‌دارد. به گزارش رویترز، در این کشور بر اساس داده‌های شبکه تلویزیونی CCTV، هزینه‌های سرسام‌آور تولید میکرودرام‌های هوش مصنوعی ظرف چند ماه، از فراز پنج هزار یوآن برای هر دقیقه، به نشیب نازل چندصد یوآن سقوط کرده است.

نسخه کامل شماره امروز روزنامه «دنیای‌ اقتصاد» را اینجا بخوانید

بازگشت لوکس‌ها با ردپای ۱۸۰۰ پورشه

تجربه ورود پورشه و مازراتی در دوره تحریم‌های اولیه، این بار از مسیر واردات ایرانیان خارج‌نشین و جانبازان در حال تکرار است. واردات خودروهای لوکس در ایران، برخلاف تصور اولیه، پدیده‌ای متعلق به دوره‌های گشایش تجاری و وفور منابع ارزی نیست. بررسی تجربه سال‌های تشدید تحریم‌های اولیه نشان می‌دهد در همان مقطعی که اقتصاد ایران با محدودیت فزاینده دسترسی به منابع ارزی و دشواری تامین برخی کالاها مواجه بود، خودروهایی مانند پورشه و مازراتی نیز راه خود را به بازار ایران باز کرده بودند. حالا با تشدید دوباره تحریم‌ها و افزایش فشار بر منابع ارزی، خودروهای گران‌قیمت بار دیگر در مسیر ورود به کشور قرار گرفته‌اند؛ با این تفاوت که این بار کانال‌ها و مجوزهای ورودی تغییر کرده است.

روایت نیمکت‌های خالی/ فشار اقتصادی چگونه به آموزش کودکان منتقل می‌شود؟ +فیلم

بازماندگی از تحصیل در ایران دیگر یک اتفاق مقطعی نیست؛ روندی است که در سال‌های اخیر بارها درباره آن هشدار داده شده است.

پیش‌بینی بورس فردا دوشنبه ۶ مهر 1405/ مهم‌ترین هشدار برای بازار سهام فردا/ عاملی که معادله را پیچیده کرد

پیش بینی بورس فردا را می توان در قالب یک بازار مثبت اما محتاط تر از روزهای قبل ترسیم کرد. احتمال رشد شاخص ها بیشتر از افت آنها است، اما برای شکل گیری یک حرکت صعودی قدرتمند، بازار به افزایش ارزش معاملات نیاز دارد.

ونس ادبیات ترامپ را بازنویسی می‌کند؟

دنیای اقتصاد: بزرگ‌ترین دستاورد دیدار شی و ترامپ در آمریکا که بتوان به‌طور ملموس مشاهده کرد «دیپلماسی پاندایی» بوده که در این ویدیو به آن پرداخته شده است.

اگر هوش مصنوعی از ما باهوش‌تر شود، چه خواهد شد؟

دنیای اقتصاد؛ مردی که با عنوان «پدرخوانده هوش مصنوعی» شناخته می‌شود به این پرسش پاسخ می‌دهد که «آیا می‌توانیم هوش مصنوعی را خاموش کنیم؟»

چرا فعالان بازار سرمایه به رشد بورس امیدوارند؟

دنیای اقتصاد؛ نیمه دوم سال برای بورس، با یک انتظار متفاوت شروع شده؛ انتظار رشد، اما نه لزوماً از مسیری که به نظر می‌رسد.

سودآورترین شرکت‌های فولاد جهان

دنیای اقتصاد: صنعت فولاد همچنان یکی از بخش‌های مهم اقتصاد جهانی است و شرکت‌های بزرگ این صنعت، گردش مالی و سود قابل‌توجهی ایجاد می‌کنند.

عراقچی: غنی‌سازی ۶۰ درصد قانونی است/ پیش‌شرط هرگونه پیشرفت در مذاکرات، آزادی دارایی‌های مسدودشده و پایان محاصره اقتصادی است +فیلم

وزیر امور خارجه گفت: ایران اولویت را بر «اعتمادسازی» قرار داده است؛ بنابراین پیش‌شرط هرگونه پیشرفت در مذاکرات، آزادی دارایی‌های مسدودشده و پایان محاصره اقتصادی است که آمریکا باید به آن عمل کند.

بازگشت قدرت خریدار به بورس/ ماجرای حباب منفی اهرمی‌ها چیست؟ +فیلم

تغییر رفتار شاخص کل یکی از نکات مهم معاملات امروز، در مقایسه با روزهای گذشته بود. شاخص کل امروز ۱.۶۹ درصد رشد کرد، در حالی که شاخص هم وزن ۱.۶۳ درصد افزایش یافت.

واکنش همتی به اظهارات وزیر خزانه‌داری آمریکا درباره فشار اقتصادی بر ایران

رییس‌ کل بانک مرکزی ایران به اظهارات وزیر خزانه‌داری آمریکا درباره اثرگذاری فشارهای اقتصادی بر ایران واکنش نشان داد.

اقتصاد ایران در مسیر اصلاحات؛ از کاهش مداخله دولت تا بازآفرینی بازار

اجلاس «ایران در مسیر» در اصفهان با تمرکز بر اصلاح سیاست‌های اقتصادی، کاهش مداخله دولت، تقویت بخش خصوصی و آینده اقتصاد ایران برگزار شد.

ترامپ استانداردهای سوخت دوران بایدن را لغو می‌کند

دنیای اقتصاد: دولت دونالد ترامپ قصد دارد با رونمایی از استانداردهای جدید بهره‌وری سوخت خودروها، مقررات سخت‌گیرانه‌ای را که در دوران ریاست‌جمهوری جو بایدن وضع شده بود، به شکل چشمگیری تعدیل کند

تغییر مسیر بورس

دنیای اقتصاد: پرونده معاملات بورس تهران امروز با رشد نماگرهای سهامی بسته شد. در جریان معاملات روز یکشنبه، شاخص کل بورس با رشد 1.69 درصدی، ۱۲۱ هزار واحد افزایش یافت و در سطح ۷ میلیون و ۲۷۴ هزار واحد قرار گرفت. شاخص هم‌وزن نیز با رشد 1.6۳ درصدی به محدوده یک میلیون و ۹۶۱ هزار واحد رسید. در فرابورس نیز شاخص کل با افزایش 1.9 درصدی همراه شد.

نخستین رایزنی بدون دستاورد

دنیای اقتصاد: وزیران امور خارجه روسیه و آلمان روز شنبه در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک با یکدیگر دیدار کردند؛ رویدادی که نخستین گفت‌وگوی مستقیم وزرای خارجه دو کشور از زمان آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ به شمار می‌رود.