هزینه تعلل در عصر هوش مصنوعی

به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد، نیما نامداری؛ تحلیلگر اقتصاد دیجیتال در سرمقاله امروز روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: هوش مصنوعی با تاثیر مستقیم بر تولید، رقابت پذیری بنگاه ها و اشتغال، به موتور محرک رشد جهانی تبدیل شده است. گزارش سپتامبر ۲۰۲۶ شرکت آنتروپیک با پیش بینی سه سناریوی «تغییر محدود»، «تغییر قابل توجه» و «تغییر بسیار شدید» برای آمریکا تا سال ۲۰۳۰، هشدار می دهد که حتی با رشدهای اقتصادی بالا، منافع اصلی نصیب صاحبان سرمایه می شود و نیروی کار -به ویژه در مشاغل شناختی، مدیریتی و تخصصی- با کاهش درآمد و افزایش محسوس بیکاری (تا مرز ۱۷.۹ درصد در سناریوی شدید) مواجه خواهد شد. اقتصاد ایران که سال هاست از رشد ناچیز، بحران تشکیل سرمایه و ضعف شدید بهره وری رنج می برد، ناگزیر از مواجهه با این تحول است؛ به ویژه آنکه بیش از نیمی از شاغلان کشور در بخش خدمات فعالیت می کنند؛ یعنی همان حوزه ای که وظایف آن بیشترین آسیب پذیری و انعطاف را در برابر هوش مصنوعی دارد. با این حال، فشارهای تحریم، پیامدهای مخرب جنگ بر زیرساخت ها، نااطمینانی شدید سرمایه گذاری و ساختار انحصاری بازارها، مانع جذب به موقع فناوری و ابزارهای محاسباتی هستند. تعلل در پذیرش این دگرگونی می تواند به سه آسیب ساختاری بینجامد: نخست، تعمیق فاصله بهره وری با رقبا و تکرار تجربه ناکارآمد بازار خودرو پشت درهای بسته؛ دوم، پیشی گرفتن سرعت حذف مشاغل دانشی از خلق فرصت های کاری نو در غیاب سرمایه و سوم، تشدید شکاف میان بنگاه های بزرگ و شرکت های کوچک. راه مهار این تهدید و بهره مندی از منافع آن، نه انفعال، بلکه تامین پیش شرط های حیاتی نظیر اینترنت باکیفیت و پایدار، برق مطمین، دسترسی به شبکه و ابزارهای جهانی و تسهیل سرمایه گذاری است.