اقتصادی ·

کشورها چگونه ثروتمند شدند؟

برای شمار زیادی از کشورها، فقر وضع طبیعی زندگی بود. نسل‌ها می‌آمدند و می‌رفتند، حکومت‌ها شکل می‌گرفتند و فرو می‌پاشیدند، امپراتوری‌ها سرزمین‌های تازه‌ای را فتح می‌کردند و تجارت میان قاره‌ها گسترش می‌یافت اما زندگی مادی اکثریت مردم تغییر چندانی نمی‌کرد. افزایش تولید اغلب با افزایش جمعیت خنثی می‌شد و درآمد سرانه برای دوره‌های طولانی در سطحی پایین باقی می‌ماند. آنچه این الگوی چندهزارساله را شکست، رشد اقتصاد بر پایه تولید صنعتی بود. تحولی که از حدود دو قرن پیش شتاب گرفت و بخش بزرگی از جهان را چنان ثروتمند کرد که سطح زندگی امروز حتی برای بسیاری از مردم عادی، با زندگی ثروتمندترین انسان‌های چند قرن پیش قابل مقایسه نیست. مارک کویاما و جرد روبین نقطه عزیمت کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد؟» را همین معمای بزرگ قرار داده‌اند. اینکه چه اتفاقی افتاد که بشر سرانجام توانست از چرخه تاریخی فقر خارج شود؟ و اگر راه ثروتمندشدن پیدا شد، چرا همه ملت‌ها نتوانستند آن را طی کنند؟
برای شمار زیادی از کشورها، فقر وضع طبیعی زندگی بود. نسل‌ها می‌آمدند و می‌رفتند، حکومت‌ها شکل می‌گرفتند و فرو می‌پاشیدند، امپراتوری‌ها سرزمین‌های تازه‌ای را فتح می‌کردند و تجارت میان قاره‌ها گسترش می‌یافت اما زندگی مادی اکثریت مردم تغییر چندانی نمی‌کرد. افزایش تولید اغلب با افزایش جمعیت خنثی می‌شد و درآمد سرانه برای دوره‌های طولانی در سطحی پایین باقی می‌ماند. آنچه این الگوی چندهزارساله را شکست، رشد اقتصاد بر پایه تولید صنعتی بود. تحولی که از حدود دو قرن پیش شتاب گرفت و بخش بزرگی از جهان را چنان ثروتمند کرد که سطح زندگی امروز حتی برای بسیاری از مردم عادی، با زندگی ثروتمندترین انسان‌های چند قرن پیش قابل مقایسه نیست. مارک کویاما و جرد روبین نقطه عزیمت کتاب «جهان چگونه ثروتمند شد؟» را همین معمای بزرگ قرار داده‌اند. اینکه چه اتفاقی افتاد که بشر سرانجام توانست از چرخه تاریخی فقر خارج شود؟ و اگر راه ثروتمندشدن پیدا شد، چرا همه ملت‌ها نتوانستند آن را طی کنند؟