مهندسی جغرافیا زیر سایه آتش‌بس

کاخ ریاست جمهوری لبنان اعلام کرد که عون همچنین از روبیو خواسته تا بر اسراییل فشار بیاورد تا حملات و ویرانگری های خود در جنوب لبنان را متوقف کند. این در حالی است که حملات سنگین اسراییل در سراسر جنوب لبنان ادامه دارد؛ جایی که ده ها روستا به طور سیستماتیک تخریب شده اند و مناطق وسیعی به رغم توافق نامه ای که در ماه ژوین امضا شد، همچنان تحت اشغال نظامی اسراییل هستند. بر همین اساس، بخش اعظمی از گستره تحت اشغال اسراییل در جنوب لبنان، اکنون به سرزمینی بایر و ویرانه ای از روستاهای عمدتا نابودشده تبدیل شده است. «کریستینا گلدبام»، «سامویل گراندوس» و «آدینا رنر» در گزارشی برای نیویورک تایمز نوشتند، تحلیل تصاویر ماهواره ای نشان می دهد که بیشتر این روستاها پس از آتش بس ماه آوریل توسط اسراییل با خاک یکسان شده اند؛ اقدامی که تل آویو ادعا می کند برای ازبین بردن تهدیدهای حزب الله انجام داده است. بر اساس تحلیل نیویورک تایمز، از میان ۶۰شهرک و روستای واقع در جنوب لبنان تحت اشغال اسراییل، ۴۸روستا عمدتا تسطیح شده و با خاک یکی شده اند. ابعاد این تخریب سیستماتیک، هراس بسیاری از لبنانی ها را برانگیخته که اسراییل در پی خالی کردن دایمی این سرزمین از سکنه است. همزمان، نیروهای اسراییلی زیرساخت های جدیدی احداث کرده اند که نشان دهنده برنامه ریزی برای حضور نظامی طولانی مدت است. از زمان آتش بس ماه آوریل، حدود ۶۶,۷۷۳,۰۹۵ مترمربع از زمین های این بخش از جنوب لبنان - از جمله زمین های کشاورزی - بر اثر آتش سوزی های بزرگ (که غالبا همزمان با عملیات های نظامی اسراییل در منطقه بوده) سوزانده شده اند. این آتش سوزی ها که حدود ۱۱درصد از منطقه تحت اشغال اسراییل را نابود کرده، به سرعت گسترش یافتند؛ درحالی که آتش نشانان لبنانی قادر به ورود به منطقه اشغالی برای مهار آنها نبودند. این تخریب ها نه تنها چشم انداز طبیعی و فیزیکی، بلکه ساختار جمعیتی و مذهبی جنوب لبنان را نیز دگرگون کرده است. تقریبا تمام روستاهایی که دیگر قابل سکونت نیستند، عمدتا شیعه نشین بوده اند. در مقابل، اقلیت روستاهایی که از شدیدترین آسیب ها در امان مانده اند، عمدتا مسیحی نشین، دروزی نشین یا سنی نشین بوده اند. ارتش اسراییل به بسیاری از این ساکنان اطمینان داده بود که روستاهایشان در طول جنگ هدف قرار نخواهد گرفت و آنها توانسته اند در منازل خود بمانند؛ هرچند اکنون داخل منطقه اشغالی قرار دارند. این تفاوت در سرنوشت متفاوت دو شهرک «بیت لایف» و «دبل» که تنها دو مایل از هم فاصله دارند، کاملا مشهود است. شهرک عمدتا شیعه نشین بیت لایف از زمان آتش بس تقریبا به طور کامل با خاک یکسان شده، درحالی که شهرک مسیحی نشین دبل تا حد زیادی دست نخورده باقی مانده است. کارشناسان می گویند ابعاد ویرانی در جنوب لبنان از خسارات جنگ داخلی ۱۵ساله این کشور، چندین تهاجم خارجی و دو جنگ قبلی میان اسراییل و حزب الله فراتر رفته است. «مهند حاج علی»، پژوهشگر ارشد مرکز خاورمیانه کارنگی در بیروت، می گوید: «سطح خشونت، ابعاد و ابزارهای تخریب با هر آنچه در گذشته دیده ایم متفاوت است. تک تک زیرساخت ها در حال نابودی است، گویی هدف این است که حتی در صورت عقب نشینی اسراییل، از بازگشت مردم در آینده نزدیک جلوگیری شود.» «یسراییل کاتس»، وزیر جنگ اسراییل، اعلام کرده رویکرد این رژیم در جنوب لبنان بر اساس تاکتیک های به کاررفته در غزه الگوبرداری شده است؛ جایی که ارتش اسراییل محله ها را به تل خاکستر تبدیل کرد. او در ماه مارس گفت: «تمام منازل در روستاهای نزدیک مرز لبنان، طبق الگوی به کاررفته در رفح و بیت حانون در غزه تخریب خواهند شد تا تهدیدهای نزدیک مرز برای ساکنان شمال به طور دایمی برطرف شود.» بر اساس داده های موسسه «آکلد» (پروژه داده های مکان و رویدادهای مناقشات مسلحانه)، نیروهای اسراییلی از زمان اعلام آتش بس صدها انفجار و تخریب کنترل شده را در روستاهای تحت کنترل خود انجام داده اند. ویدیوها و عکس ها نشان می دهند که ارتش اسراییل در برخی موارد از پهپادها برای کارگذاری مواد منفجره استفاده کرده است. این تخریب ها، چشم انداز باغ های زیتون، مزارع توتون و روستاهای چندصدساله را به سرزمینی بایر و خاکستری از آوارها تبدیل کرده است. «عادل حق»، استاد حقوق بین الملل در دانشکده حقوق دانشگاه روتگرز می گوید: «بخش عمده ای از تخریب هایی که در جنوب لبنان می بینیم با هدف درگیری های قریب الوقوع روی زمین نیست، بلکه درباره ایجاد یک وضعیت امنیتی جدید و بلندمدت است که پس از عقب نشینی نیروها یا در طول دوران اشغال وجود خواهد داشت.»