تعلیق ۶۰ روزه تحریم نفتی، امتیاز است یا تله؟

یک روایت غلط از سوی رسانه‌های صهیونیستی و کاخ سفید دارد جا می‌افتد: این‌که آمریکا مسیر فروش نفت ایران را باز کرده است. واقعیت برعکس است. آنچه گره را باز کرده، عقب‌نشینی از یک محدودیت عملیاتی بوده است، نه اعطای امتیاز. حالا همان واقعیت را با یک پوشش حقوقی بازتعریف می‌کنند تا «کنترل» را به نام «گشایش» جا بزنند. مسیله این نیست که چه چیزی داده شده؛ مسیله این است که چه چیزی همچنان در اختیار طرف مقابل باقی مانده است: 1- تحریم نفتی با محاصره دریایی فرق دارد. تحریم یک ابزار حقوقی است که دولت آمریکا می‌تواند با امضا ایجاد یا لغو کند. اما محاصره دریایی یک مانع واقعی و فیزیکی است که جلوی حرکت نفتکش را می‌گیرد. آنچه برداشته شده، این مانع فیزیکی بوده است، نه ساختار تحریم. وقتی این دو یکی فرض می‌شوند، این تصور غلط شکل می‌گیرد که فروش نفت به «اجازه» آمریکا وابسته است، در حالی که مسیر فروش زمانی باز می‌شود که نفت بتواند جابه‌جا شود. 2- عددها چه می‌گویند؟ در اوج فشار حداکثری، صادرات نفت ایران هرگز به صفر نرسیده است. برآورد موسسات بین‌المللی نشان می‌دهد صادرات بین حدود ۷۰۰ هزار تا ۱.۳ میلیون بشکه در روز در نوسان بوده است، عمدتا به چین. یعنی حتی وقتی تحریم کامل برقرار بوده است، خریدار وجود داشته است. مشکل اصلی فروش نبوده است؛ مشکل انتقال، بیمه، و ریسک حمل بوده است. به زبان ساده، نفت مشتری داشته است اما راه رسیدن به مشتری پرهزینه و پرریسک بوده است.