رهبر شهید قرآن را از تلاوت تا حکمرانی به صحنه زندگی آورد

فرهنگی محمدمهدی بحرالعلوم، استاد حفظ قرآن و دبیر ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن کریم، در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، با گرامیداشت یاد و خاطره رهبر شهید انقلاب، ابراز امیدواری کرد که مسیری که ایشان ترسیم کردند و مبلغ آن بودند، به عنوان یکی از مسیرهای اصلی در کشور دنبال شود. او با بیان اینکه توجه رهبر شهید انقلاب به مقوله حفظ و قرایت قرآن و اهتمام به حافظان و قاریان قرآن، ریشه در دستورالعمل‌ها و حمایت‌های قرآنی ایشان حتی پیش از پیروزی انقلاب اسلامی داشت، تصریح کرد: رهبر شهید پیش از انقلاب، جلسات قرآنی در مشهد برگزار می‌کردند و در خاطراتی که از آن جلسات نقل کرده‌اند، به دستاوردهای آن محافل اشاره شده است. بحرالعلوم اظهار داشت: پس از انقلاب نیز ایشان در جایگاه ریاست جمهوری، توجه ویژه‌ای به مسابقات قرآن داشتند و حتی شخصاً در مراسم اختتامیه این مسابقات حضور پیدا می‌کردند. پس از انتخاب به رهبری نیز این اهتمام در قالب‌های جدید ادامه یافت و دیدارها و رسیدگی به امور قرآنی کشور با شکل و ساختار تازه‌ای دنبال شد. او با اشاره به برنامه‌های قرآنی ماه مبارک رمضان، گفت: یکی از برنامه‌های رایج دیدار حافظان، قاریان و فعالان عرصه قرآن با رهبر شهید انقلاب در قالب جلساتی اتفاق می‌افتاد که هر سال در اولین روز از ماه مبارک رمضان برگزار می‌شد. در این جلسات که تا زمان افطار ادامه داشت، چند ساعت به تلاوت قرآن می‌پرداختیم و سپس افطار را در محضرشان بودیم. در طول ماه رمضان نیز جلسات جزءخوانی در حسینیه امام خمینی(ره) پیش از نماز ظهر و عصر برگزار می‌شد و من هم توفیق داشتم در برخی سال‌ها در این برنامه خدمتگزار باشم و پس از آن نیز به دیدار آقا نایل می‌شدیم. دبیر ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن کریم افزود: پس از اختتامیه مسابقات بین‌المللی حفظ و قرایت قرآن کریم که از سوی سازمان اوقاف برگزار می‌شود نیز به حضور ایشان می‌رسیدیم و مجموعه این دیدارها، نگاه رهبر شهید انقلاب به حفظ و قرایت قرآن را برای ما روشن می‌کرد. جلساتی صرفاً برای شنیدن تلاوت قرآن او با بیان اینکه در منظومه فکری رهبر شهید انقلاب، حفظ و قرایت قرآن بخشی از منظومه انس با قرآن، بهره‌گیری از قرآن و استفاده از آن در زندگی بود، تصریح کرد: ایشان هرگز حفظ و قرایت قرآن را امری مستقل یا فانتزی تلقی نمی‌کردند، بلکه خود بر اساس قرآن زندگی می‌کردند و دیگران را نیز به این سبک زندگی دعوت می‌کردند تا قرآن، کتاب زندگی آنان باشد. بحرالعلوم ادامه داد: از نگاه ایشان، قاری قرآن با تلاوت خود، معانی قرآن را برای خود و دیگران القا می‌کند و حافظ قرآن نیز با تکرار تلاوت همراه با فهم آیات، هم شخصیتی مستحکم برای خود می‌سازد و هم جامعه پیرامون خود را به این مسیر دعوت می‌کند؛ از همین رو، رهبر شهید انقلاب به حفظ و تلاوت قرآن توجه ویژه داشتند و هرگز آن را کم‌اهمیت نمی‌دانستند. عباس سلیمی: امام شهید «قرآن مجسم» عصر ما بود او اظهار داشت: همین که ایشان سه تا چهار ساعت بدون هیچ سخنرانی یا برنامه مرسوم دیگری تنها به استماع تلاوت قرآن می‌نشستند و تصریح می‌کردند که «ما باید جلساتی داشته باشیم صرفاً برای استماع تلاوت قرآن»، نشان‌دهنده اهمیت این موضوع از منظر ایشان بود. استاد حفظ قرآن با اشاره به برخی برداشت‌های نادرست در این زمینه گفت: برخی تصور می‌کنند اگر قرار است به دستورات قرآن عمل کنیم، دیگر نیازی به حفظ و قرایت قرآن نیست؛ در حالی که رهبر شهید انقلاب، در کنار تاکید بر بهره‌گیری از آموزه‌های قرآن در زندگی، توجه ویژه‌ای نیز به حفظ و قرایت قرآن داشتند. او ادامه داد: ایشان در جلسات تخصصی، به موضوعات فنی حفظ و قرایت از جمله کشش‌ها، وقف‌ها و دیگر قواعد اشاره می‌کردند. به یاد دارم در یکی از سال‌ها، پس از تلاوت یکی از قاریان و گفت‌وگوی کوتاه او با رهبر شهید انقلاب، از وی پرسیدم که ایشان چه فرمودند؟ پاسخ داد که فرموده‌اند: «جوری بخوان که مجلس تحت‌الشعاع قرار گیرد، یعنی مجلسی بخوان.» بحرالعلوم تاکید کرد: آقا تا این حد به تلاوت توجه داشتند. دبیر ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن تصریح کرد: این موضوع نشان می‌داد که ایشان صرفاً به این اکتفا نمی‌کردند که قرایت قرآن برای زندگی است و هر نوع تلاوتی کفایت می‌کند، بلکه تاکید داشتند قرآن هنرمندانه، بر اساس قواعد و با رعایت شرایط آن تلاوت شود و این مسیله از نگاه ایشان بسیار مهم و حایز اهمیت بود. بحرالعلوم با بیان اینکه رهبر شهید انقلاب حفظ و قرایت قرآن را در منظومه‌ای جامع می‌دیدند، اظهار داشت: در عین حال، همواره بر رعایت قواعد، نکات فهمی و مهارتی حفظ و قرایت نیز تاکید می‌کردند و این موارد را در سخنان، تذکرات و توصیه‌های خود مورد توجه قرار می‌دادند. همین نگاه سبب شده بود حافظان و قاریان قرآن علاقه فراوانی به حضور در جلسات ایشان داشته باشند و از تهران و استان‌های مختلف برای شرکت در این محافل درخواست کنند. بسیاری نیز با ما ارتباط می‌گرفتند تا در صورت امکان، حضورشان در جلسات قرآنی رهبر شهید انقلاب هماهنگ شود، زیرا حضور در این جلسات برای آنان بسیار شیرین و ارزشمند بود. او با اشاره به ورود رهبر شهید انقلاب به حوزه سیاست‌گذاری و مدیریت امور قرآنی، گفت: توجه ایشان به حفظ و قرایت قرآن به مرور به عرصه‌های اجرایی و مدیریتی نیز گسترش یافت؛ از جمله زمانی که فرمودند «10 میلیون حافظ قرآن می‌خواهیم» یا در سال 1403 درباره توجه به معانی و مفاهیم قرایت قرآن نظر دادند و آن را به شورای عالی قرآن ارایه کردند تا مبنای هماهنگی قرار گیرد. بحرالعلوم تصریح کرد: توجه رهبر شهید انقلاب به حفظ و قرایت قرآن صرفاً محدود به مسایل فنی و داخلی نبود، بلکه به حوزه مدیریت نیز ورود داشتند و نکاتی را مطرح کردند که بخشی از آنها مورد توجه قرار گرفته و راهگشا بوده و برخی دیگر نیز نیازمند دقت بیشتر از سوی جامعه قرآنی است. توجه ویژه رهبر شهید به اهل قرآن و تحسین خصوصی تلاوت‌ها بحرالعلوم در ادامه با اشاره به جایگاهی که رهبر شهید انقلاب برای حافظان و قاریان قرآن قایل بودند، اظهار داشت: در اولین روز ماه مبارک رمضان، اولین گروهی که به حضور ایشان می‌رسیدند، قاریان و حافظان قرآن بودند. البته نزول قرآن در ماه رمضان نیز در این انتخاب موثر بود، اما این موضوع نشان‌دهنده توجه ویژه ایشان به حافظان و قاریان قرآن بود و همین امر موجب شکل‌گیری جایگاهی اجتماعی برای این گروه در کشور شد. دبیر ستاد طرح ملی حفظ قرآن افزود: رهبر شهید انقلاب حتی برخی حافظان و قاریان را با نام در جلسات خطاب قرار می‌دادند. به یاد دارم در یکی از جلسات، نام دو یا سه نفر از قاریان را بردند و فرمودند: «من تلاوت اینها را گوش می‌کنم و دوست دارم.» گاهی نیز به صورت خصوصی به برخی می‌گفتند که تلاوتشان را می‌شنوند و آن را می‌پسندند. این رویکرد، جایگاه اجتماعی بسیار ارزشمندی برای حافظان و قاریان قرآن ایجاد کرده بود. او خاطرنشان کرد: هرچند رهبر شهید انقلاب در ماه رمضان و دیگر ایام سال با گروه‌های مختلفی همچون دانشجویان، شاعران، مداحان، سیاسیون و خانواده‌های شهدا نیز دیدار داشتند، اما برگزاری جلسات ویژه با حافظان و قاریان قرآن، جایگاه اجتماعی ممتازی برای این گروه رقم می‌زد که بسیار ارزشمند بود. ماجرای هدیه انگشتر در حسینیه امام خمینی(ره) بحرالعلوم در ادامه به یکی از خاطرات خود از دیدار با رهبر شهید انقلاب اشاره کرد و گفت: در یکی از جلسات تلاوت پیش از نماز ظهر و عصر ماه رمضان در حسینیه امام خمینی(ره)، در مسیر حرکت ایشان از محل برگزاری جلسه به دفتر کارشان، همراه دیگران ایستاده بودیم و عرض ارادتی کردیم. در یکی از این دیدارها، رهبر شهید انقلاب هدیه‌ای نیز به ما دادند. آن روز همراه مرحوم یاری، قاری قرآن که بعدها بر اثر کرونا درگذشت، خدمت ایشان رسیدیم. پس از سلام و احوالپرسی، آقای یاری از رهبر شهید انقلاب درخواست هدیه کرد و ایشان انگشتری به او دادند. سپس درباره بنده نیز پرسیدند که ایشان هم قاری هستند؟ و سپس به من نیز هدیه‌ای دادند. استاد حفظ قرآن تصریح کرد: نکته مهم این بود که به محض آنکه رهبر شهید انقلاب متوجه می‌شدند فردی قاری قرآن است، در میان جمعیت، جایگاه ویژه‌ای برای او قایل می‌شدند و توجه خاصی به قاریان داشتند؛ به گونه‌ای که قاریان قرآن به طور ویژه مورد توجه ایشان بودند. حفظ قرآن باید خاطره‌ای خوشایند باشد، نه اجباری دبیر ستاد راهبری طرح ملی حفظ قرآن کریم، همچنین به دیداری در سال 1382 اشاره کرد و گفت: در آن سال همراه گروهی از حافظان کودک و نوجوان، از جمله حجت‌الاسلام محمدحسین طباطبایی که در پنج‌سالگی حافظ کل قرآن شده بود، به دیدار رهبر شهید انقلاب رفتیم و برنامه تلاوت و اجرا نیز داشتیم. رهبر شهید انقلاب در آن دیدار خطاب به ما که معلمان این کودکان و نوجوانان بودیم، تاکید کردند که کودکان را با اجبار به حفظ قرآن وادار نکنید. ایشان مخالف آن بودند که پدر یا استاد، کودکی را به اجبار به حفظ قرآن وادار کند. او در پایان افزود: در عین حال، رهبر شهید انقلاب در سخنان دیگر خود، تشویق کودکان به حفظ قرآن از طریق جوایز و مشوق‌ها را مورد تایید قرار می‌دادند و معتقد بودند که حفظ قرآن باید همواره خاطره‌ای خوشایند برای همه، به‌ویژه کودکان، باشد. انتهای پیام/